Terapia par - dla kogo i jak wygląda

Terapia dla par w Gdańsku - dla kogo jest i jak wygląda

Terapia dla par w Gdańsku bywa odkładana latami, bo pary nie wiedzą, czego się spodziewać: czy ktoś będzie rozstrzygał, kto ma rację, czy trzeba opowiadać o dzieciństwie, czy to znaczy, że związek jest już na skraju rozpadu. Ten artykuł odpowiada na te pytania konkretnie - opisuje, dla kogo terapia par jest odpowiednia, a dla kogo nie, jak wygląda pierwszych kilka spotkań, ile to trwa i kosztuje oraz co zrobić, gdy tylko jedna osoba chce iść.

Dla kogo jest terapia par

Nie trzeba być w kryzysie, żeby skorzystać. Najczęstsze powody zgłoszeń:

• Powtarzalny konflikt - ta sama kłótnia wraca od miesięcy w niemal identycznej formie i kończy się tak samo.
• Oddalenie - nie ma awantur, jest uprzejma obojętność, osobne wieczory i poczucie samotności we dwoje.
• Złamane zaufanie - zdrada, ukryte długi, kłamstwo, po którym nie udaje się wrócić do punktu wyjścia.
• Punkt zwrotny - dziecko, przeprowadzka, choroba, emerytura, połączenie dwóch rodzin po rozwodzie.
• Decyzja o przyszłości - para nie wie, czy zostać razem, i chce podjąć tę decyzję świadomie, a nie w afekcie.
• Rozstanie, które trzeba przeprowadzić - zwłaszcza gdy są dzieci i konieczna jest dalsza współpraca rodzicielska.

Dla kogo terapia par nie jest właściwym krokiem

To równie ważne i rzetelny terapeuta powie o tym na pierwszym spotkaniu.

• Gdy w związku trwa przemoc - fizyczna, psychiczna, seksualna lub ekonomiczna. Wspólne sesje mogą wtedy zwiększyć ryzyko, bo to, co powie osoba doświadczająca przemocy, zostaje z nią w domu. Potrzebne jest osobne wsparcie i plan bezpieczeństwa. Niebieska Linia: 800 120 002, bezpłatnie i całodobowo. W sytuacji bezpośredniego zagrożenia: 112.
• Gdy trwa równoległa relacja i nie ma zgody na jej przerwanie na czas terapii.
• Przy aktywnym, nieleczonym uzależnieniu - najpierw leczenie uzależnienia.
• Gdy jedna osoba podjęła już decyzję o odejściu i szuka sposobu, by przekazać ją łagodniej. Wtedy uczciwym celem jest praca nad rozstaniem, nie nad pojednaniem.
• Przy ostrym stanie psychicznym jednego z partnerów - wymaga najpierw odpowiedniego leczenia.

Jak przebiega proces - pierwsze spotkania

W większości ośrodków, także u nas, początek wygląda podobnie:

1. Konsultacja wspólna. Oboje opowiadacie, z czym przychodzicie i czego oczekujecie. Terapeuta pyta o historię związku, o to, jak przebiegają konflikty i co już próbowaliście. Zwykle padają też pytania o bezpieczeństwo, uzależnienia i o to, czy któreś z Was rozważa rozstanie.
2. Spotkania indywidualne. Jedno spotkanie z każdą osobą osobno. Służą temu, żeby każdy mógł powiedzieć coś, czego nie powiedziałby przy partnerze. Zasadę poufności terapeuta ustala jasno na wstępie.
3. Informacja zwrotna i kontrakt. Terapeuta mówi, jak rozumie Waszą sytuację, proponuje cel pracy i sposób jej prowadzenia. Tu ustala się też częstotliwość spotkań, zasady odwoływania i to, co dzieje się w razie kryzysu między sesjami.
4. Sesje właściwe. Praca nad tym, co ustaliliście, z okresowym sprawdzaniem, czy coś się zmienia.

Na sesjach zwykle rozmawia się o konkretach: o ostatniej kłótni, o podziale obowiązków, o seksie, o pieniądzach, o rodzinach pochodzenia, o wychowaniu dzieci. Nie trzeba przynosić gotowej analizy własnego dzieciństwa - jeśli okaże się istotne, wróci samo.

Co robi terapeuta pary (a czego nie robi)

Terapeuta pary nie jest arbitrem i nie rozstrzyga, kto ma rację. Jego zadaniem jest zachować to, co w terapii rodzin nazywa się wielostronną bezstronnością: stanąć po stronie obu osób jednocześnie i pilnować, żeby rozmowa, która w domu kończy się po trzech minutach, mogła się wydarzyć do końca.

Czego terapeuta nie zrobi: nie powie Wam, czy macie być razem, nie przekaże drugiej osobie tego, co usłyszał od Was w zaufaniu (chyba że ustaliliście inaczej lub chodzi o bezpieczeństwo), nie zajmie się wyłącznie jedną stroną i nie zagwarantuje, że związek przetrwa.

Ile trwa i ile kosztuje

Sesja terapii par w Sztuce Harmonii trwa 50 minut i kosztuje od 250 zł (aktualne stawki zawsze podajemy na stronie usługi). Spotkania odbywają się zwykle co tydzień lub co dwa tygodnie - na początku częściej, później rzadziej.

Długość procesu zależy od tego, z czym przychodzicie. Przy jednym konkretnym, dobrze określonym problemie bywa to kilka do kilkunastu spotkań. Przy odbudowie zaufania po zdradzie albo przy wieloletnim wzorcu oddalenia - zwykle kilkanaście do kilkudziesięciu. Na pierwszych spotkaniach terapeuta powinien podać orientacyjne widełki i wracać do tej oceny w trakcie.

Warto wiedzieć o jednej rzeczy: pary zwykle zgłaszają się późno, po kilku latach trwania trudności. John Gottman zwracał uwagę na to opóźnienie w swoich pracach popularyzatorskich - im dłużej trwa wzorzec, tym więcej czasu zajmuje jego zmiana. Nie jest to argument za paniką, tylko za tym, żeby nie czekać na moment, w którym „będzie naprawdę źle”.

Czy terapia par działa

Tak, choć nie w każdym przypadku i nie w każdym rozumieniu słowa „działa”. Przegląd badań nad leczeniem trudności w związkach (Lebow, Chambers, Christensen i Johnson, 2012, Journal of Marital and Family Therapy) podsumowuje, że uznane podejścia przynoszą istotną poprawę u znacznej części par, a efekty utrzymują się w obserwacji po zakończeniu terapii.

Jedno z najdłuższych badań w tym obszarze (Christensen, Atkins, Baucom i Yi, 2010, Journal of Consulting and Clinical Psychology) objęło 134 pary w poważnym kryzysie i obserwowało je przez pięć lat po terapii. Około połowy par nadal wykazywało istotną poprawę - i to mimo że do badania rekrutowano pary o dużym nasileniu trudności. Warto zapamiętać obie części tego wyniku: terapia realnie pomaga, ale nie wszystkim.

Skuteczność zależy przede wszystkim od trzech rzeczy: czy oboje partnerzy są faktycznie zaangażowani, czy terapia zaczęła się, zanim narosło zbyt wiele urazów, i czy w związku nie ma przemocy. O jednym z podejść o dobrze opisanych podstawach badawczych piszemy osobno w tekście o terapii par EFT.

Co, jeśli partner nie chce iść

To bardzo częsta sytuacja i nie oznacza końca możliwości. Trzy rzeczy, które warto wiedzieć:

• Zaproszenie działa lepiej niż ultimatum. Zamiast „albo idziemy na terapię, albo się rozstajemy”, sprawdza się konkret: „chcę, żebyśmy poszli raz, na jedno spotkanie, i potem zdecydujemy”.
• Można zacząć samemu. Praca indywidualna nad własnym udziałem w dynamice relacji - nad reagowaniem w konflikcie, granicami, lękiem przed odrzuceniem - zmienia układ, bo w relacji nie da się zmienić jednej strony bez wpływu na drugą.
• Opór często dotyczy wyobrażenia, a nie terapii. Wiele osób obawia się, że zostaną oskarżone albo wystawione na ocenę. Informacja, że pierwsze spotkanie jest rozmową o tym, co się dzieje, a nie rozprawą, bywa wystarczająca.

Jeśli zdecydujesz się na pracę indywidualną, pomocna będzie psychoterapia indywidualna lub jednorazowa konsultacja psychologiczna porządkująca sytuację.

Online czy stacjonarnie

Terapia par online jest możliwa i bywa jedynym realnym rozwiązaniem, gdy partnerzy pracują w różnych miastach albo za granicą. Ma jednak ograniczenia: trudniej jest obserwować to, co dzieje się między Wami, łatwiej o przerwanie rozmowy w trudnym momencie i o brak prywatności w domu. Przy ostrych konfliktach, po zdradzie i w pierwszej fazie pracy zwykle rekomendujemy spotkania stacjonarne, a formę zdalną traktujemy jako uzupełnienie.

Jak się umówić

Centrum Psychologiczne Sztuka Harmonii przyjmuje pary w Gdańsku, także w godzinach popołudniowych. Szczegóły i zapisy znajdziesz na stronie usługi terapia par. Możecie też zadzwonić i opisać sytuację: 732 059 980 - pomożemy dobrać terapeutę i powiemy wprost, jeśli w Waszej sytuacji lepszym krokiem będzie coś innego.

Zanim przyjdziecie, warto przeczytać o tym, jak kłócić się konstruktywnie, oraz o komunikacji w związku - to najczęstsze tematy pierwszych sesji.

Najczęstsze pytania

Czy terapeuta powie, czy mamy się rozstać? Nie. Może natomiast pomóc Wam podjąć tę decyzję świadomie i pokazać, co wnosi każde z rozwiązań.

Czy trzeba przychodzić zawsze razem? Zasadniczo tak, poza zaplanowanymi spotkaniami indywidualnymi. Terapia par pracuje na tym, co dzieje się między Wami.

Czy to znaczy, że nasz związek jest zły? Nie. Do terapii par zgłaszają się również pary, które funkcjonują dobrze i chcą przygotować się do dużej zmiany.

Czy terapeuta stanie po stronie partnera? Jego zadaniem jest pozostać po stronie obojga. Jeśli czujecie, że tak nie jest, powiedzcie o tym wprost na sesji - to materiał do pracy, a nie pretensja.

Ten artykuł ma charakter psychoedukacyjny i nie zastępuje konsultacji ze specjalistą ani diagnozy. Jeśli trudności w Waszym związku utrzymują się mimo prób rozmowy, umówcie się na spotkanie.