Addictions

Codependency

When life starts to revolve around a loved one's drinking or addiction. What codependency is and how to regain control over your own daily life.

The detailed description below is in Polish.

Need urgent help?

Codependency: what to know

Współuzależnienie to określenie używane w Polsce głównie w lecznictwie uzależnień. Opisuje sytuację bliskiej osoby, najczęściej partnera, partnerki, rodzica lub dorosłego dziecka, która przez dłuższy czas żyje z osobą uzależnioną i coraz bardziej podporządkowuje swoje życie jej piciu, zażywaniu czy hazardowi. Nie jest to diagnoza ani choroba, tylko nazwa dla sposobu przystosowania się do bardzo trudnej sytuacji.

Kontrolowanie, ratowanie, tłumaczenie przed innymi i branie na siebie konsekwencji cudzego nałogu zwykle wynikają z troski i lęku. Z czasem jednak wyczerpują, odbierają poczucie wpływu i sprawiają, że własne potrzeby schodzą na dalszy plan. Bywa, że nałogowi towarzyszy przemoc, i wtedy na pierwszym miejscu jest bezpieczeństwo.

How it can show up

  • Liczysz butelki, sprawdzasz konto albo nasłuchujesz, w jakim stanie wróci bliska osoba.
  • Tłumaczysz jej nieobecności w pracy lub przed rodziną.
  • Twój nastrój zależy od tego, czy danego dnia pije, czy nie.
  • Kolejne obietnice poprawy przywracają nadzieję, a potem rozczarowanie.
  • Rezygnujesz ze spotkań i planów, żeby pilnować sytuacji w domu.
  • Wstydzisz się mówić komukolwiek, jak naprawdę wygląda Twoje życie.

How we help

Na konsultacji psychologicznej możesz porozmawiać o swojej sytuacji, zanim osoba uzależniona zdecyduje się na leczenie, albo niezależnie od tego. W pracy indywidualnej, na przykład w nurcie poznawczo-behawioralnym, zajmujesz się tym, jak stawiać granice, przestać przejmować odpowiedzialność za cudze picie i odzyskać czas i siły dla siebie. Możesz też nauczyć się rozmawiać z bliską osobą w sposób, który zmniejsza napięcie i zostawia jej decyzję o leczeniu.

Bezpłatną pomoc dla członków rodzin osób uzależnionych oferują też poradnie terapii uzależnień i współuzależnienia działające w ramach NFZ, a wsparcie dają grupy samopomocowe, takie jak Al-Anon. Gdy napięcie dotyka całej rodziny, w tym dzieci, możliwa jest terapia rodzinna. Jeśli osoba uzależniona zdecyduje się na leczenie, może skorzystać między innymi z poradni lub ośrodka leczenia uzależnień.

When to seek help right away

Jeśli bliska osoba pod wpływem alkoholu lub innych substancji stosuje przemoc albo jej stan zagraża życiu, na przykład traci przytomność, ma drgawki lub jest splątana, wezwij pomoc ratunkową.

Self-assessment

Free online screening tests. The result is not a diagnosis, but it can help in a conversation with a specialist.

  • Skala Rosenberga (SES)

    Zbadaj swoją samoocenę za pomocą jednej z najpopularniejszych skal psychologicznych na świecie.

    about 3 min

  • PSS-10

    Oceń subiektywne poczucie stresu w ciągu ostatniego miesiąca za pomocą 10 pytań.

    about 4 min

Therapy approaches that can help

The specialist chooses the way of working to suit the person and their situation.

  • Cognitive behavioural therapy

    Structured work on how thoughts, emotions and behaviour affect one another. One of the most thoroughly researched approaches in psychotherapy.

  • Systemic therapy

    An approach that sees difficulties in the context of family or couple relationships and looks for change in how close people affect one another.

  • Integrative therapy

    An approach that combines proven elements of different schools into one coherent plan, tailored to your difficulties, needs and goals.

Services

Frequently asked questions

Czy muszę czekać, aż bliska osoba zacznie się leczyć?

Nie. Pomoc dla Ciebie nie zależy od tego, czy osoba uzależniona przyzna, że ma problem. Zadbanie o siebie, swoje granice i bezpieczeństwo jest ważne samo w sobie, a bywa, że zmienia też dynamikę w całej rodzinie.

Czy współuzależnienie to moja wina?

Nie. To sposób przystosowania się do życia z nałogiem bliskiej osoby, który zwykle wynika z troski, lęku i chęci ochrony rodziny. Odpowiedzialność za picie ponosi osoba pijąca, a Ty możesz zdecydować, co robisz z własnym życiem.

Related areas

This description is for information only and does not replace a consultation with a specialist.

Who can help: Codependency

Specialists on our team who work in this area.

Based on our specialists' own answers in the team survey.

Book a visit

Read more on our blog

All articles

Back to areas of help

Next free appointmentFree slotCheck available times online