Mood, emotions and crisis

Self-harm

Hurting yourself to cope with emotional pain calls for care, not judgement. How to understand self-harm and where to find help.

The detailed description below is in Polish.

Need urgent help?

Self-harm: what to know

Samookaleczanie to celowe zadawanie sobie bólu lub ran. Najczęściej jest sposobem na poradzenie sobie z emocjami, które w danej chwili wydają się nie do zniesienia: napięciem, pustką, złością, wstydem albo odrętwieniem. Przynosi krótką ulgę, ale problem, który do niego prowadzi, pozostaje, a z czasem rośnie ryzyko poważnych urazów.

Samookaleczanie zdarza się najczęściej u nastolatków i młodych dorosłych, ale dotyczy też osób starszych. Nie zawsze wiąże się z chęcią odebrania sobie życia, jednak każde samookaleczenie trzeba traktować poważnie i nie zostawiać osoby samej z tym problemem. To nie jest „szukanie uwagi”, tylko sygnał dużego cierpienia.

How it can show up

  • Niewyjaśnione, powtarzające się urazy i niechęć do rozmowy o nich.
  • Zakrywanie ciała ubraniem niezależnie od pogody.
  • Wycofanie się i izolowanie od bliskich.
  • Silne wahania emocji, poczucie pustki lub odrętwienia.
  • Wypowiedzi o tym, że zasługuje się na ból albo karę.

How we help

Pomoc zaczyna się od spokojnej, nieoceniającej rozmowy. Psycholog nie będzie zawstydzać ani żądać, żeby z dnia na dzień „przestać”. Razem szukacie zrozumienia, czemu samookaleczanie służy i co je wywołuje, a potem stopniowo budujecie inne sposoby radzenia sobie z napięciem i trudnymi emocjami. Dobre oparcie w badaniach ma między innymi terapia dialektyczno-behawioralna (DBT), która uczy regulacji emocji i przetrwania kryzysu bez ranienia siebie.

Gdy samookaleczanie dotyczy nastolatka, ważną rolę odgrywają rodzice. Konsultacje rodzicielskie pomagają reagować spokojnie i wspierająco, zamiast karać czy kontrolować. Jeśli samookaleczeniom towarzyszą myśli samobójcze albo nasilona depresja, psycholog może zaproponować pilną konsultację u lekarza psychiatry.

When to seek help right away

Jeśli doszło do urazu, który może wymagać opieki lekarskiej, albo pojawiają się myśli o odebraniu sobie życia, nie czekaj na wizytę. Zadzwoń pod numer alarmowy lub zgłoś się na SOR, a jeśli możesz, poproś bliską osobę, żeby była przy Tobie.

Therapy approaches that can help

The specialist chooses the way of working to suit the person and their situation.

  • Dialectical behaviour therapy

    A therapy for people who experience emotions very intensely. It combines acceptance with learning skills to regulate emotions and cope in a crisis.

  • Cognitive behavioural therapy

    Structured work on how thoughts, emotions and behaviour affect one another. One of the most thoroughly researched approaches in psychotherapy.

Services

Frequently asked questions

Czy samookaleczanie to próba samobójcza?

Nie zawsze. Często jest sposobem na przetrwanie emocji, których w danej chwili nie da się znieść. Mimo to może współwystępować z myślami samobójczymi i prowadzić do poważnych urazów, dlatego zawsze warto porozmawiać o nim ze specjalistą.

Jak zareagować, gdy dowiaduję się, że moje dziecko się samookalecza?

Postaraj się zachować spokój i nie reagować krzykiem ani karą, bo to zwykle nasila wstyd i ukrywanie. Powiedz dziecku, że widzisz, jak bardzo jest mu trudno, i że chcesz pomóc. Zadbaj o opatrzenie urazów, a gdy wymagają pomocy medycznej, zgłoś się do lekarza. Umów konsultację ze specjalistą. Wsparcie przyda się też Tobie.

Related areas

This description is for information only and does not replace a consultation with a specialist.

Who can help: Self-harm

Specialists on our team who work in this area.

Based on our specialists' own answers in the team survey.

Book a visit

Read more on our blog

All articles

Back to areas of help

Next free appointmentFree slotCheck available times online