Growing up in a dysfunctional family
Growing up amid chaos, violence, coldness or reversed roles leaves a mark in adulthood. How to recognise it and build relationships in a new way.
The detailed description below is in Polish.
Growing up in a dysfunctional family: what to know
Rodzina dysfunkcyjna to taka, w której przez dłuższy czas nie są zaspokajane podstawowe potrzeby dziecka: bezpieczeństwa, przewidywalności, uwagi i czułości. Przyczyną może być przemoc, uzależnienie, choroba psychiczna rodzica, ciągłe konflikty, chłód emocjonalny albo sytuacja, w której dziecko musi opiekować się dorosłymi, co nazywa się parentyfikacją. Określenie DDD, czyli dorosłe dziecko z rodziny dysfunkcyjnej, nie jest diagnozą, tylko sposobem nazwania wspólnych doświadczeń.
Badania nad niekorzystnymi doświadczeniami dzieciństwa, w skrócie ACE, pokazują, że im więcej takich doświadczeń, tym większe ryzyko późniejszych trudności ze zdrowiem psychicznym i fizycznym. To zależność statystyczna, a nie wyrok. Bardzo duże znaczenie mają wspierające relacje, zarówno w dzieciństwie, jak i te budowane w dorosłości. Zrozumienie własnej historii nie wymaga też obwiniania rodziców, którzy często sami nieśli trudne doświadczenia.
How it can show up
- Odruchowo bierzesz odpowiedzialność za nastroje i problemy innych.
- Trudno Ci odpocząć, bo spokój wydaje się podejrzany albo nudny.
- Masz kłopot z mówieniem o swoich potrzebach i z odmawianiem.
- Silnie reagujesz na krytykę, podniesiony głos albo czyjeś rozczarowanie.
- Po wizytach u rodziny długo dochodzisz do siebie.
- W bliskich relacjach powtarzają się podobne, bolesne scenariusze.
How we help
W psychoterapii indywidualnej możesz przyjrzeć się temu, jak dawne doświadczenia wpływają na Twoje obecne relacje, emocje i wybory. Często pomocne są podejścia, które łączą pracę z przeszłością z budowaniem nowych sposobów reagowania, na przykład terapia schematów lub psychoterapia psychodynamiczna. Tempo i zakres pracy ustalasz razem z terapeutą, a pierwszym krokiem może być konsultacja psychologiczna.
Jeśli chcesz poprawić relacje z rodziną, na przykład z dorosłym rodzeństwem lub rodzicami, możliwa jest też terapia rodzinna, o ile wszyscy jej uczestnicy czują się bezpiecznie. Gdy dawne doświadczenia przypominają ciężką traumę, a na co dzień pojawiają się silne objawy, takie jak koszmary czy stany odcięcia, specjalista może zaproponować pracę skoncentrowaną na traumie.
Self-assessment
Free online screening tests. The result is not a diagnosis, but it can help in a conversation with a specialist.
ACE
Oceń wpływ trudnych doświadczeń z dzieciństwa na zdrowie i dobrostan w dorosłości.
about 4 min
Skala Rosenberga (SES)
Zbadaj swoją samoocenę za pomocą jednej z najpopularniejszych skal psychologicznych na świecie.
about 3 min
Therapy approaches that can help
The specialist chooses the way of working to suit the person and their situation.
Schema therapy
A method for working with deeply ingrained patterns from childhood that resurface in relationships, emotions and the way you think about yourself.
Psychodynamic therapy
Therapy that helps you understand how earlier experiences and unconscious relationship patterns shape what you go through today.
Systemic therapy
An approach that sees difficulties in the context of family or couple relationships and looks for change in how close people affect one another.
Services
- Individual psychotherapyIndividual psychotherapy in Gdańsk - regular therapy sessions focused on deeper work on emotions and thought patterns.
- Schema therapySchema therapy in Gdańsk - working on deep emotional patterns and beliefs formed in childhood. 50-minute sessions.
- Family therapyFamily therapy in Gdańsk - joint work on communication, roles and relationships in the family. Sessions with family members taking part, 80 min.
- Psychological consultationFirst meeting with a psychologist where we discuss your needs and plan next steps.
Frequently asked questions
Czy terapia oznacza obwinianie rodziców?
Nie. Celem jest zrozumienie, jak dawne doświadczenia działają dziś i co możesz zmienić, a nie szukanie winnych. W terapii pojawia się często zarówno żal, jak i zrozumienie dla rodziców, a decyzja o tym, jak układać z nimi relacje, należy do Ciebie.
Czym DDD różni się od DDA?
DDA odnosi się do dorastania w rodzinie z uzależnieniem od alkoholu, a DDD szerzej do rodzin, w których źródłem trudności była na przykład przemoc, choroba psychiczna czy chłód emocjonalny. Żadne z tych określeń nie jest diagnozą. Mechanizmy i skutki bywają podobne, dlatego praca terapeutyczna również wygląda podobnie.
Related areas
This description is for information only and does not replace a consultation with a specialist.
