Derealisation
The world feels unreal, as if behind glass, in a fog or in a film. What derealisation is, when it appears and how therapy helps.
The detailed description below is in Polish.
Derealisation: what to know
Derealizacja to poczucie, że otoczenie straciło realność. Znane miejsca wyglądają obco, kolory i dźwięki wydają się przytłumione albo nienaturalnie ostre, ludzie przypominają aktorów, a całość sprawia wrażenie snu lub sceny oglądanej zza szyby. Mimo to wiesz, że świat jest prawdziwy, a zmieniło się tylko to, jak go odbierasz.
Derealizacja często pojawia się razem z lękiem: podczas ataku paniki, w okresach przewlekłego stresu, przy dużym niewyspaniu albo po zażyciu substancji psychoaktywnych. Bywa też reakcją na trudne przeżycia. Sama w sobie nie zagraża zdrowiu, ale potrafi bardzo przestraszyć, a skupianie się na niej i ciągłe sprawdzanie, „czy już minęło”, sprzyja jej utrwalaniu.
How it can show up
- Ulica, którą chodzisz codziennie, nagle wygląda obco albo jak dekoracja.
- Masz wrażenie, że między Tobą a światem jest szyba, mgła lub folia.
- Odległości i rozmiary przedmiotów wydają się zmienione.
- Rozmowy z ludźmi przypominają oglądanie filmu, w którym nie bierzesz udziału.
- Czas płynie dziwnie, a dzień zlewa się w jedną całość.
- Objawy nasilają się w zmęczeniu, w stresie albo w miejscach pełnych bodźców.
How we help
Psycholog pomoże ustalić, w jakich sytuacjach derealizacja się pojawia i co ją podtrzymuje, a także sprawdzić, czy towarzyszy jej zaburzenie lękowe, depresja lub skutki trudnych doświadczeń. Praca obejmuje zwykle naukę obniżania napięcia, kierowania uwagi na otoczenie zamiast na obserwowanie objawów oraz stopniowy powrót do miejsc i aktywności, których zaczynasz unikać. Wykorzystuje się w niej między innymi techniki terapii poznawczo-behawioralnej oraz podejście terapii akceptacji i zaangażowania, które uczy mniej walczyć z nieprzyjemnymi doznaniami.
Jeśli derealizacji towarzyszą bóle głowy, zaburzenia widzenia lub drgawki albo pojawiła się po urazie głowy, skonsultuj się z lekarzem, aby wykluczyć przyczyny neurologiczne.
Self-assessment
Free online screening tests. The result is not a diagnosis, but it can help in a conversation with a specialist.
Therapy approaches that can help
The specialist chooses the way of working to suit the person and their situation.
Cognitive behavioural therapy
Structured work on how thoughts, emotions and behaviour affect one another. One of the most thoroughly researched approaches in psychotherapy.
Acceptance and commitment therapy
A third-wave CBT approach. Instead of fighting difficult thoughts and feelings, you learn to make room for them and act on what matters to you.
Services
- Psychological consultationFirst meeting with a psychologist where we discuss your needs and plan next steps.
- Cognitive behavioural psychotherapy (CBT)Cognitive behavioural psychotherapy (CBT) in Gdańsk - an effective method of working on thoughts, emotions and behaviours. 50-minute sessions.
- Individual psychotherapyIndividual psychotherapy in Gdańsk - regular therapy sessions focused on deeper work on emotions and thought patterns.
Frequently asked questions
Czy derealizacja to objaw nerwicy?
Często tak. Derealizacja należy do objawów opisywanych w kryteriach napadu paniki i bywa częścią zaburzeń lękowych, a wtedy zwykle słabnie, gdy obniża się poziom lęku. Może jednak towarzyszyć też depresji, traumie czy niewyspaniu, dlatego warto przyjrzeć się całemu obrazowi.
Co robić w chwili, gdy świat wydaje się nierealny?
Pomaga skierowanie uwagi na konkretne bodźce: nazwanie kilku przedmiotów wokół, dotknięcie czegoś zimnego, spokojny, wolniejszy oddech. Przypomnij sobie, że to znane, przemijające doznanie, a nie znak utraty kontroli. Jeśli epizody się powtarzają, takie techniki najlepiej przećwiczyć z terapeutą.
Related areas
This description is for information only and does not replace a consultation with a specialist.




















