Personality and mental disorders

Depersonalisation

The feeling of watching yourself from the outside, as if your body and emotions were not quite your own. Where depersonalisation comes from and how to cope with it.

The detailed description below is in Polish.

Depersonalisation: what to know

Depersonalizacja to doświadczenie oddzielenia od samego siebie. Możesz mieć wrażenie, że obserwujesz siebie z zewnątrz, Twój głos brzmi obco, dłonie wydają się nie Twoje, a emocje są przytłumione, jakby ktoś je ściszył. Jednocześnie wiesz, że to tylko wrażenie: kontakt z rzeczywistością jest zachowany, co odróżnia depersonalizację od psychozy.

Krótkie epizody depersonalizacji przeżywa wiele osób, zwłaszcza przy silnym stresie, zmęczeniu, ataku paniki albo po użyciu substancji psychoaktywnych. Uważa się, że to sposób, w jaki umysł odcina się od nadmiaru napięcia. Problem pojawia się wtedy, gdy stan utrzymuje się długo lub często wraca, a lęk przed nim zaczyna go podtrzymywać.

How it can show up

  • Patrzysz w lustro i masz wrażenie, że widzisz kogoś obcego.
  • Wykonujesz codzienne czynności jak na autopilocie, jakby robił je ktoś inny.
  • Emocje są przygaszone: wiesz, że kochasz bliskich, ale tego nie czujesz.
  • Ciało wydaje się lekkie, odrętwiałe albo nie do końca Twoje.
  • Masz wrażenie, że myśli płyną same, a Ty tylko je obserwujesz.
  • Często sprawdzasz, czy wciąż „jesteś sobą”, i boisz się, że tracisz zmysły.

How we help

Na konsultacji psycholog pomoże nazwać to, czego doświadczasz, i sprawdzić, z czym depersonalizacja się wiąże: z lękiem i atakami paniki, przewlekłym stresem, depresją czy trudnymi doświadczeniami. Zrozumienie mechanizmu może zmniejszyć strach, który podsyca objawy. W psychoterapii, na przykład poznawczo-behawioralnej, pracuje się nad przerwaniem błędnego koła lęku i ciągłego monitorowania siebie, a także nad tym, co leży u podłoża.

Jeśli depersonalizacja pojawia się nagle i po raz pierwszy albo wiąże się z przyjmowaniem leków lub innych substancji, warto omówić to także z lekarzem. Gdy w tle są traumatyczne doświadczenia, pomocna bywa konsultacja psychotraumatologiczna.

Self-assessment

Free online screening tests. The result is not a diagnosis, but it can help in a conversation with a specialist.

  • GAD-7

    Oceń nasilenie objawów lęku uogólnionego za pomocą sprawdzonego klinicznie narzędzia.

    about 3 min

  • PCL-5

    Oceń nasilenie objawów stresu pourazowego (PTSD) za pomocą 20-pytaniowego narzędzia klinicznego.

    about 8 min

Therapy approaches that can help

The specialist chooses the way of working to suit the person and their situation.

  • Cognitive behavioural therapy

    Structured work on how thoughts, emotions and behaviour affect one another. One of the most thoroughly researched approaches in psychotherapy.

  • Integrative therapy

    An approach that combines proven elements of different schools into one coherent plan, tailored to your difficulties, needs and goals.

Services

Frequently asked questions

Czy depersonalizacja może oznaczać początek psychozy?

Sama depersonalizacja nie oznacza, że rozwija się psychoza. Osoba, która jej doświadcza, wie, że to tylko wrażenie, i zachowuje krytycyzm, czego zwykle brakuje w psychozie. Lęk przed utratą zmysłów jest częścią objawów i może słabnąć dzięki psychoedukacji i terapii.

Jak długo trwa depersonalizacja?

Bywa bardzo różnie: od minut przy ataku paniki, przez godziny lub dni po silnym stresie, po stan utrzymujący się miesiącami. Gdy trwa długo lub często wraca, warto poszukać pomocy, bo lęk i unikanie łatwo ją utrwalają.

Czym depersonalizacja różni się od derealizacji?

To pokrewne doświadczenia, które często występują razem. Depersonalizacja dotyczy poczucia własnego „ja”, ciała i emocji, a derealizacja odbioru otoczenia, które wydaje się nierealne. W klasyfikacjach opisuje się je łącznie jako zaburzenie depersonalizacyjno-derealizacyjne.

Related areas

This description is for information only and does not replace a consultation with a specialist.

Who can help: Depersonalisation

Specialists on our team who work in this area.

Based on our specialists' own answers in the team survey.

Book a visit

Read more on our blog

All articles

Back to areas of help

Next free appointmentFree slotCheck available times online