Переживання горя
Горе не має одного ритму чи терміну, а біль повертається хвилями. Як воно змінюється з часом і коли тривале горе потребує підтримки.
Детальний опис нижче подано польською мовою.
Переживання горя: що варто знати
Żałoba to naturalna odpowiedź na stratę, a nie zaburzenie. Rzadko przebiega według kolejnych etapów: popularne modele faz pomagają nazwać emocje, ale nie opisują obowiązkowej kolejności. Psychologowie opisują raczej ruch wahadła: raz zwracasz się ku stracie, wspomnieniom i tęsknocie, a raz ku codzienności, nowym obowiązkom i odbudowie życia. Oba kierunki są potrzebne.
Ból po stracie z czasem zwykle łagodnieje, choć może wracać przy rocznicach, świętach czy ważnych wydarzeniach. U części osób żałoba długo nie traci na sile i odbiera siły do codziennego życia. Klasyfikacje mówią wtedy o przedłużonej żałobie: ICD-11 po co najmniej sześciu miesiącach od straty, a DSM-5-TR u dorosłych po co najmniej dwunastu, jeśli intensywna tęsknota lub zaabsorbowanie zmarłą osobą wyraźnie utrudniają funkcjonowanie.
Як це може проявлятися
- Tęsknota przychodzi falami, czasem w zupełnie zwyczajnych momentach.
- Rocznice, święta i ważne daty przywracają ból, który wydawał się słabszy.
- Trudno Ci odnaleźć się w nowych rolach i obowiązkach po stracie.
- Masz poczucie, że inni oczekują, że „powinno już przejść”.
- Unikasz miejsc i rzeczy związanych ze zmarłą osobą albo przeciwnie, nie możesz się od nich oderwać.
- Przyszłość bez tej osoby wydaje się pusta i trudno znaleźć w niej sens.
Як ми допомагаємо
Większość osób w żałobie z czasem odnajduje się dzięki wsparciu bliskich, bez pomocy specjalisty. Badania nad pomocą w żałobie pokazują, że najwięcej korzystają osoby, u których ból nie łagodnieje z czasem. Na konsultacji psychologicznej możesz porozmawiać o tym, co przeżywasz, i sprawdzić, jakiej pomocy teraz potrzebujesz. Wsparcie może mieć formę krótszej terapii psychologicznej albo psychoterapii.
Przy przedłużonej żałobie stosuje się formy terapii opracowane specjalnie do pracy ze stratą, często oparte na podejściu poznawczo-behawioralnym. Gdy żałoba dotyka kilku osób w rodzinie naraz, a rozmowy o stracie kończą się kłótnią lub milczeniem, można rozważyć terapię rodzinną. Jeśli dołącza depresja, myśli rezygnacyjne lub nadużywanie alkoholu, potrzebna bywa też konsultacja u lekarza psychiatry.
Коли шукати допомоги негайно
Gdy żałobie towarzyszą myśli o odebraniu sobie życia albo przekonanie, że bez zmarłej osoby nie ma po co żyć, skorzystaj z pomocy kryzysowej i nie zostawaj z tym w pojedynkę.
Перевірте себе
Безкоштовні скринінгові тести онлайн. Результат не є діагнозом, але може допомогти в розмові з фахівцем.
Терапевтичні напрями, які можуть допомогти
Спосіб роботи фахівець добирає відповідно до людини та її ситуації.
Когнітивно-поведінкова терапія
Структурована робота над тим, як думки, емоції та поведінка впливають одне на одного. Один із найкраще досліджених напрямів психотерапії.
Терапія прийняття та відповідальності
Напрям третьої хвилі КПТ. Замість того щоб боротися з важкими думками й почуттями, ви вчитеся давати їм місце і діяти відповідно до того, що для вас важливо.
Гуманістична терапія
Напрям, у центрі якого ваші переживання, вибір і пошук сенсу, а стосунки з терапевтом ґрунтуються на емпатії, прийнятті та щирості.
Послуги
- Психологічна консультаціяПерша зустріч з психологом, під час якої ми обговоримо Ваші потреби та сплануємо подальші кроки.
- Психологічна терапіяПсихологічна терапія для дітей, підлітків і дорослих у Гданську - підтримка при емоційних і поведінкових труднощах. Сесії 50 хв.
- Індивідуальна психотерапіяІндивідуальна психотерапія в Гданську - регулярні терапевтичні зустрічі, спрямовані на глибшу роботу з емоціями та моделями мислення.
- Сімейна терапіяСімейна терапія в Гданську - спільна робота над комунікацією, ролями та стосунками в родині. Сесії за участю членів родини, 80 хв.
Поширені запитання
Ile powinna trwać żałoba?
Nie ma jednego terminu. Ból zwykle stopniowo łagodnieje, ale tęsknota może towarzyszyć przez całe życie i nie świadczy o tym, że coś jest nie tak. Sygnałem do szukania pomocy jest raczej to, że po wielu miesiącach żałoba nadal wypełnia większość dnia i nie pozwala wrócić do ważnych dla Ciebie spraw.
Czy żałoba dotyczy tylko śmierci?
Słowo „żałoba” najczęściej odnosi się do śmierci bliskiej osoby, ale podobnie można przeżywać inne straty, na przykład poronienie, rozstanie, utratę zdrowia czy pracy. Każda z nich zasługuje na uwagę, nawet jeśli otoczenie nie traktuje jej poważnie.
Пов'язані сфери
Цей опис має інформаційний характер і не замінює консультації з фахівцем.
