Mutismo selectivo

Mutyzm wybiórczy to zaburzenie lękowe, w którym dziecko potrafi mówić i mówi swobodnie w znanym otoczeniu, ale w określonych sytuacjach, najczęściej w przedszkolu, w szkole lub wśród obcych, konsekwentnie milknie. Nie jest to upór, zwykła nieśmiałość ani manipulacja. Lęk przed mówieniem jest tak silny, że dziecko nie jest w stanie wydobyć głosu.

O mutyzmie mówi się, gdy milczenie trwa dłużej niż miesiąc i nie ogranicza się do pierwszych tygodni w nowym miejscu. Im dłużej dziecko milczy w danym otoczeniu, tym bardziej ten wzorzec się utrwala, dlatego lepiej nie czekać, aż „samo przejdzie”.

Pomoc w mutyzmie opiera się głównie na stopniowym, łagodnym oswajaniu lęku, bez presji, przymusu i karania za milczenie. Psycholog pracuje z dzieckiem metodami dopasowanymi do wieku, a z rodzicami ustala, jak krok po kroku zachęcać do komunikacji, na przykład od gestów, przez szept, do pojedynczych słów w kolejnych sytuacjach, i jak doceniać każdy mały postęp. Ważna jest współpraca z przedszkolem lub szkołą, bo tam lęk jest zwykle najsilniejszy.

Przed rozpoczęciem pracy warto wykluczyć problemy ze słuchem i rozwojem mowy, konsultując się z lekarzem i logopedą. Jeśli dziecko przestaje mówić także w domu, wycofuje się z kontaktu lub milczenie obejmuje coraz więcej sytuacji, skonsultuj to również z lekarzem psychiatrą dzieci i młodzieży.